راه و رسم تعزيت گفتن
راه و رسم تعزيت گفتن
يكى از كارهايى كه اسلام به آن تشويق كرده تعزيت گفتن و تسلّى دادن افراد غمگين و مخصوصاً مصيبتديده است
در حديثى از رسول خدا صلى الله عليه و آله مىخوانيم: مَنْ عَزَّى مُصَاباً كَانَ لَهُ مِثْلُ أَجْرِهِ مِنْ غَيْرِ أَنْ يَنْتَقِصَ مِنْ أَجْرِ الْمُصَابِ شَيْئاً.[1] كسى كه مصيبتزدهاى را تسليت بگويد بهاندازه پاداش آن مصيبتزده ثواب دارد بىآنكه چيزى از اجر شخصى كه گرفتار مصيبت است كم شود.
اما سوال که در این حدیث پیش می آید این است که اجر مصیبت دار چه قدر است؟
در جواب عرض میشود که احادیث متعددی به این موضوع اشاره دارند که میزان پاداش و اجری که خداوند به بندگان میدهد، متناسب با سختیها و مصیبتهایی است که تحمّل میکنند.
در حديثى رسول خدا صلى الله عليه و آله مىفرماید:عِظَمُ اَلْجَزَاءِ عَلَى قَدْرِ عِظَمِ اَلْمُصِيبَةِ.[2] بزرگی پاداش به اندازه بزرگی مصیبت است.
در روایتی امام علی (ع) میفرماید: اَلثَّوَابُ عَلَى قَدْرِ اَلْمُصَابِ.[3] پاداش نيكى نزد خدايتعالى باندازۀ مصيبت است.
این مضمون حدیث که در منابع مختلف با تعابیر مشابهی نقل شده است، بر رابطه مستقیم میان شدت سختیها و بزرگی پاداش الهی تأکید میکند. بر اساس این روایات، خداوند بندگان محبوب خود را با بلایای سخت میآزماید و رضایت در برابر این آزمایش، موجب خشنودی و پاداشی بزرگ از سوی او میشود. در این آموزهها، صبر در لحظه نخست بر مصیبت، دارای ارزش ویژهای دانسته شده و گاه درجات بلند بهشتی تنها از طریق صبر بر بلایایی که خارج از دایره اعمال انسان است، به دست میآید.
[1] كافى، ج 3، ص 205، ح 2
[2] نوری حسین بن محمدتقی. مستدرك الوسائل. ج 2، مؤسسة آل البیت (علیهم السلام) لإحیاء التراث، 1408، ص 407.
[3] لیثی واسطی علی بن محمد. عیون الحکم و المواعظ. مؤسسه علمی فرهنگی دار الحديث. سازمان چاپ و نشر، 1376، ص 45.